Drones πλήττουν την Kronstadt στο φόρουμ Putin

Ουκρανικά drones έπληξαν δύο φορές μέσα σε τέσσερις ημέρες τη ρωσική ναυτική βάση της Κρονστάνδης. Η κορβέτα Boikiy τυλίχθηκε στις φλόγες μέσα σε δεξαμενή επισκευής, τερματικοί σταθμοί πετρελαίου πήραν φωτιά και το νησί της Κρονστάνδης αποκλείστηκε. Όλα αυτά συνέβησαν ενώ ο Βλαντίμιρ Πούτιν υποδεχόταν επενδυτές στο κεντρικό οικονομικό φόρουμ της Ρωσίας, μόλις 20 χιλιόμετρα μακριά, στην Αγία Πετρούπολη. Τα πλήγματα, χρονισμένα γύρω από μια απορριφθείσα πρόταση ειρήνευσης, δείχνουν ότι το Κίεβο χρησιμοποιεί πλέον τη στρατιωτική πίεση για να διαμορφώσει τους όρους της διαπραγμάτευσης, όχι μόνο για να ανακτήσει έδαφος.

Πρόταση, απόρριψη, πλήγμα

Στις 4 Ιουνίου, ο Βολοντίμιρ Ζελένσκι δημοσίευσε ανοικτή επιστολή με την οποία πρότεινε απευθείας συνάντηση σε ουδέτερο έδαφος, κατάπαυση του πυρός όσο θα διαρκούσαν οι συνομιλίες και ανταλλαγή αιχμαλώτων (Moscow Times). Την επόμενη ημέρα, από το Διεθνές Οικονομικό Φόρουμ της Αγίας Πετρούπολης, τη ρωσική εκδοχή του Νταβός, ο Πούτιν απέρριψε την πρόταση, χαρακτήρισε την επιστολή «αγενή» και είπε ότι δεν βλέπει «κανένα νόημα» σε μια συνάντηση (New Indian Express, Ινστιτούτο για τη Μελέτη του Πολέμου). Μέσα σε 18 ώρες, η Ουκρανία εξαπέλυσε το δεύτερο κύμα επιθέσεων. Η Ρωσία ανακοίνωσε ότι αναχαίτισε 144 drones μόνο πάνω από την περιφέρεια του Λένινγκραντ (Fortune).

Το Ινστιτούτο για τη Μελέτη του Πολέμου, αμερικανικό κέντρο έρευνας συγκρούσεων, έχει καταγράψει τη ρωσική πρακτική των μαζικών πληγμάτων «αμέσως πριν και μετά από προβεβλημένες ειρηνευτικές διαπραγματεύσεις» (Ινστιτούτο για τη Μελέτη του Πολέμου). Η Ουκρανία αντιστρέφει αυτή τη μέθοδο, κάνοντας την άρνηση της Μόσχας ακριβότερη. Ο ίδιος ο Ζελένσκι περιέγραψε τα πλήγματα ως «κυρώσεις μεγάλου βεληνεκούς».

Ο πόλεμος των drones φτάνει σε ευρωπαϊκά νερά

Οι επιδρομές στην Κρονστάνδη είναι το πιο καθαρό παράδειγμα της διευρυνόμενης ουκρανικής δυνατότητας για πλήγματα σε βάθος. Όμως το ευρύτερο μοτίβο του ναυτικού πολέμου με drones έχει αρχίσει να βγαίνει από τη Μαύρη Θάλασσα και να φτάνει σε ευρωπαϊκά ύδατα.

Στις 7 Μαΐου, Έλληνες αλιείς ανοικτά της Λευκάδας ανέσυραν οπλισμένο ουκρανικό θαλάσσιο drone, το οποίο έφερε εκρηκτικά που εκτιμώνται σε 100 έως 200 κιλά (CNN Greece, news247.gr). Η Αθήνα υπέβαλε επίσημη διαμαρτυρία· το Κίεβο ζήτησε συγγνώμη, αποδίδοντας το περιστατικό στις συνθήκες του πολέμου (ελληνικό ΥΠΕΞ). Ο υπουργός Άμυνας της Ελλάδας χαρακτήρισε το σενάριο «τρομακτικό». Σύμφωνα με το ΓΕΕΘΑ, το drone πιθανότατα είχε στόχο πλοίο του ρωσικού σκιώδους στόλου που περνούσε από τη Μεσόγειο.

Στη Βαλτική, η Ρωσία κατηγόρησε τη Λιθουανία, τη Λετονία και την Εσθονία ότι άνοιξαν τον εναέριο χώρο τους σε ουκρανικά drones. Και οι τρεις χώρες απέρριψαν τον ισχυρισμό ως παραπληροφόρηση. Ο υπουργός Εξωτερικών της Λιθουανίας δήλωσε ότι η Ρωσία εκτρέπει σκόπιμα drones προς τον εναέριο χώρο του ΝΑΤΟ, χρησιμοποιώντας παρεμβολές στη δορυφορική πλοήγηση από το Καλίνινγκραντ, όπου ο αριθμός των εντοπισμένων πομπών παρεμβολής αυξήθηκε από 3 σε 36 μέσα σε λίγο περισσότερο από έναν χρόνο (Defense News).

Σιωπηλοί εταίροι

Οι χώρες που έχουν προχωρήσει βαθύτερα στη συμπαραγωγή drones με την Ουκρανία αποφεύγουν να μιλήσουν για το πού καταλήγουν αυτά τα όπλα. Η Πολωνία, η οποία υπέγραψε νέες συμφωνίες συμπαραγωγής τον Μάιο και εντάσσει έξι κατηγορίες τακτικών drones που βασίζονται εν μέρει σε ουκρανικά δεδομένα πεδίου μάχης, δεν έκανε δημόσια δήλωση για την Κρονστάνδη (Money.pl). Η Λιθουανία υπέγραψε πλήρη συμφωνία για drones με το Κίεβο στις 13 Μαΐου, καλύπτοντας πλήγματα μεγάλου βεληνεκούς, θαλάσσια drones και αναχαιτιστικά (Προεδρία της Ουκρανίας). Καμία από τις δύο κυβερνήσεις δεν σχολίασε τα πλήγματα.

Η Γαλλία, η Γερμανία και το Ηνωμένο Βασίλειο επιβεβαίωσαν σύνοδο με τον Ζελένσκι στο Λονδίνο σήμερα, 7 Ιουνίου, με στόχο να διαμορφωθεί ευρωπαϊκός διαπραγματευτικός δίαυλος πριν η Ουάσιγκτον επανέλθει με τους δικούς της όρους (Eurointegration). Οι τρεις ηγέτες θα καθίσουν απέναντι σε έναν πρόεδρο που μόλις έδειξε ότι μπορεί να πλήξει οποιαδήποτε ναυτική βάση στην ευρωπαϊκή Ρωσία.

Η αντίδραση του Πούτιν στο φόρουμ της Αγίας Πετρούπολης ήταν πιο αποκαλυπτική από οποιοδήποτε αντίποινο. «Μερικά από αυτά περνούν», είπε στους δημοσιογράφους. «Πρέπει να βελτιώσουμε την αντιαεροπορική μας άμυνα» (AP/Audacy). Το ουκρανικό drone FP-1, η πλατφόρμα στην οποία αποδίδονται τα πλήγματα στην Κρονστάνδη, χρησιμοποιεί πλοήγηση με τεχνητή νοημοσύνη που αντιστοιχίζει το ανάγλυφο του εδάφους και παρακάμπτει πλήρως τις παρεμβολές στη δορυφορική πλοήγηση (Euromaidanpress, DroneSense). Το βασικό ρωσικό ηλεκτρονικό αντίμετρο δεν λειτουργεί πλέον απέναντι στο βασικό ουκρανικό όπλο πλήγματος σε βάθος.

Το αν στο πακέτο επίθεσης κατά της Κρονστάνδης υπήρχαν εξαρτήματα συμπαραγωγής με ευρωπαϊκές χώρες παραμένει ανεπιβεβαίωτο. Κανείς στις Βρυξέλλες, στο Βερολίνο ή στη Βαρσοβία δεν το ρωτά δημοσίως. Η σιωπή είναι η πολιτική.