Η Μόσχα ψάχνει 500.000 νεοσύλλεκτους

500.000. Τόσους άνδρες ενδέχεται να καλέσει η Ρωσία το φθινόπωρο, σύμφωνα με τον Αντρίι Κοβαλένκο, επικεφαλής του ουκρανικού Κέντρου Αντιμετώπισης Παραπληροφόρησης, κρατικού φορέα που υπάγεται στο Συμβούλιο Εθνικής Ασφάλειας της Ουκρανίας (RMF24, Liga.net). Ο αριθμός δεν έχει επιβεβαιωθεί ούτε από ρωσικό διάταγμα ούτε από ανεξάρτητη υπηρεσία πληροφοριών. Για την Ευρώπη, όμως, το κρίσιμο δεν είναι αν ο αριθμός αποδειχθεί ακριβής. Είναι αν οι κυβερνήσεις μπορούν να μετατρέψουν μια κοινή εκτίμηση απειλής σε κοινή υλική απάντηση πριν φθάσει η πίεση.

Καύσιμο αντικατάστασης, όχι στρατός διάρρηξης

Από το 2022 η Ρωσία έχει αποδείξει ότι μπορεί να παράγει μάζα εν καιρώ πολέμου, διευρύνοντας μονάδες και αξιοποιώντας αποθηκευμένο εξοπλισμό (War on the Rocks). Οι εκτιμήσεις του CSIS, ωστόσο, δείχνουν ότι το ρωσικό εφεδρικό σύστημα στερείται επαγγελματιών υπαξιωματικών και κατώτερων διοικητών, δηλαδή του ανθρώπινου στρώματος που μετατρέπει το ακατέργαστο προσωπικό σε αξιόπιστες μικρές μονάδες (CSIS).

Η λεπτομέρεια που αποδίδεται στον ίδιο τον Κοβαλένκο έχει σημασία: ορισμένοι από τους επιστρατευμένους θα στέλνονταν στο μέτωπο έπειτα από δύο εβδομάδες, άλλοι έπειτα από έναν μήνα (Liga.net, RMF24). Με τέτοιο χρονοδιάγραμμα δεν παράγονται εκπαιδευμένοι σχηματισμοί ελιγμού, αλλά ανθρώπινο υλικό για την αναπλήρωση απωλειών. Η ρωσική τακτική ήδη κινείται σε αυτή τη λογική: διάσπαρτες επιθέσεις, drones, μοτοσικλέτες και φθορά θέσεων με αργό ρυθμό (Critical Threats).

Αν υπάρξει επιστράτευση 500.000 ανδρών, δεν θα δημιουργήσει απαραίτητα μια δεύτερη φάλαγγα εισβολής. Θα βαθύνει όμως τον πάγκο περιστροφής της Ρωσίας: περισσότερες αντικαταστάσεις που φθάνουν ταχύτερα, μεγαλύτερη ταυτόχρονη πίεση κατά μήκος του μετώπου και πιο παρατεταμένη αποστράγγιση των ουκρανικών αποθεμάτων σε πυρομαχικά και αντιαεροπορική άμυνα.

Τα κράτη της πρώτης γραμμής ήδη μετατρέπουν την ανησυχία σε μέσα

Η Εσθονία και η Ρουμανία βρίσκονται κοντά στην πίεση και ενεργούν ανάλογα. Ο Εσθονός πρωθυπουργός Κρίστεν Μίχαλ ζήτησε ενίσχυση της ουκρανικής αντιαεροπορικής και αντιπυραυλικής άμυνας πριν από το φθινόπωρο (valitsus.ee). Το Ταλίν υπέγραψε επίσης συμφωνία για drones, ώστε να αγοράζει σύγχρονα όπλα απευθείας από Ουκρανούς παραγωγούς, αντιμετωπίζοντας την ουκρανική πολεμική βιομηχανία ως πηγή συστημάτων δοκιμασμένων στο πεδίο (ERR).

Η Ρουμανία διαβάζει την ίδια προειδοποίηση μέσα από τα σύνορά της στη Μαύρη Θάλασσα. Τα ρωσικά πλήγματα στην Οδησσό, στο Τσορνομόρσκ και στο Ισμαήλ κρατούν την απειλή γεωγραφικά άμεση (Euronews România). Ο πρόεδρος Νικουσόρ Νταν δήλωσε ότι απόφαση για τη μεταφορά πυραύλων για συστοιχίες Patriot στην Ουκρανία θα μπορούσε να ληφθεί μέσα στις επόμενες εβδομάδες (Jurnalul). Η συνεργασία κατά των drones συζητήθηκε και σε πρόσφατη σύνοδο χωρών της νοτιοανατολικής Ευρώπης με τον Ζελένσκι, αν και οι λεπτομέρειες εφαρμογής παραμένουν περιορισμένες.

Το φρένο των προμηθειών και η πολιτική άρνηση

Η Γερμανία δείχνει την άλλη άκρη του φάσματος. Το Βερολίνο σχεδιάζει γύρω από τα σωστά στρατιωτικά προβλήματα: πλήγματα μεγάλου βεληνεκούς, αντιπυραυλική άμυνα, αποθέματα πυρομαχικών. Τα σχέδια, όμως, χρειάζονται ακόμη κοινοβουλευτική έγκριση στους προϋπολογισμούς και χρόνο παράδοσης. Το ενδιαφέρον για το αμερικανικό σύστημα Typhon, εκτοξευτή πυραύλων κρουζ από χερσαία πλατφόρμα, απαιτεί ακόμη ψήφο στη Μπούντεσταγκ και χρόνια προγραμματισμού παραγωγής (Handelsblatt). Ο αμυντικός προϋπολογισμός περιλαμβάνει δισεκατομμύρια για πυρομαχικά, αλλά και υστέρηση υποδομών ύψους 67 δισ. ευρώ (Hightech und Blech).

Η Σλοβακία του Ρόμπερτ Φίτσο λαμβάνει την ίδια προειδοποίηση και αρνείται να δράσει πάνω σε αυτήν. Ο Φίτσο επιβεβαίωσε με επιστολή προς τον γενικό γραμματέα του ΝΑΤΟ Μαρκ Ρούτε ότι η Σλοβακία δεν θα συμμετάσχει σε περαιτέρω στρατιωτική οικονομική βοήθεια προς την Ουκρανία (JOJ 24). Οι ασκήσεις του ΝΑΤΟ συνεχίζονται σε σλοβακικό έδαφος, αλλά η κυβέρνηση απορρίπτει νέες δεσμεύσεις δαπανών (Denník N).

Ο πρόεδρος της Λετονίας προειδοποίησε ότι η Ρωσία θα μπορούσε να εντείνει τις προκλήσεις κατά της Βαλτικής, για να δοκιμάσει την ενότητα του ΝΑΤΟ (LRT). Η Μόσχα δεν χρειάζεται να αλλάξουν στρατόπεδο όλες οι πρωτεύουσες. Της αρκεί το κενό ανάμεσα στην Εσθονία, που αγοράζει ουκρανικά drones, και τη Σλοβακία, που αρνείται να χρηματοδοτήσει την ουκρανική άμυνα.

Αν η προειδοποίηση για επιστράτευση επιβεβαιωθεί, η εκτεθειμένη αδυναμία της Ευρώπης δεν θα είναι η αναγνώριση της απειλής. Θα είναι η ταχύτητα μετατροπής της σε αναχαιτιστές, drones, πυρομαχικά και αποφάσεις προϋπολογισμού. Οι χώρες που βρίσκονται πιο κοντά στο μέτωπο ήδη δαπανούν. Το ερώτημα για το Βερολίνο και την Μπρατισλάβα είναι αν ο επανεξοπλισμός θα παραμείνει μεσοπρόθεσμο σχέδιο, ενώ το ρολόι της φθοράς μετρά ήδη.