Οι 2.000 Γάλλοι στον Κόλπο χωρίς σημείο αναφοράς

Ο αρχηγός των γαλλικών ενόπλων δυνάμεων, στρατηγός Φαμπιέν Μαντόν, δήλωσε στις 8 Οκτωβρίου σε βουλευτές ότι περίπου 2.000 Γάλλοι στρατιωτικοί έχουν αναπτυχθεί για να συμβάλουν στην προστασία των συμμάχων της Γαλλίας στον Κόλπο, ιδίως του Κατάρ και του Κουβέιτ (Le Figaro, Reuters). Δεν διευκρίνισε πόσοι στάλθηκαν εξαιτίας του πολέμου στη Μέση Ανατολή. Ο αριθμός αυτός θα έδειχνε αν το Παρίσι διεύρυνε τη στρατιωτική του παρουσία σε εμπόλεμη ζώνη ή αν στο σύνολο συνυπολογίζονται δυνάμεις που βρίσκονταν ήδη εκεί.

Ο Μαντόν μίλησε σε κοινοβουλευτική ακρόαση για τον αμυντικό προϋπολογισμό του 2027 (βιντεοσκοπημένη συνεδρίαση της Εθνοσυνέλευσης). Δεν έχει δημοσιοποιηθεί ούτε κατάλογος των μονάδων ούτε χρονοδιάγραμμα άφιξής τους.

Σύνολο χωρίς σημείο αναφοράς

Οι γαλλικές δυνάμεις βρίσκονταν στον Κόλπο πολύ πριν από αυτόν τον πόλεμο. Το υπουργείο Άμυνας αναφέρει ότι περίπου 900 στρατιωτικοί υπηρετούν σε τρεις βάσεις στα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα (υπουργείο Άμυνας). Ο αριθμός αυτός δεν αφαιρείται απλώς από τους 2.000 του Μαντόν, καθώς αφορά μία χώρα, ενώ το σύνολό του περιλαμβάνει επίσης το Κατάρ και το Κουβέιτ. Δεν έχει δημοσιοποιηθεί ποιες μονάδες περιλαμβάνει κάθε καταμέτρηση.

Επομένως, οι 2.000 μπορεί να περιλαμβάνουν ουσιαστική ενίσχυση, αλλά μπορεί να αποτελούνται κυρίως από στρατιωτικούς που βρίσκονταν ήδη στην περιοχή. Μόνο η σύγκριση των αριθμών πριν και μετά την έναρξη της κρίσης μπορεί να ξεκαθαρίσει τη διαφορά.

Η Σαουδική Αραβία δείχνει γιατί έχει σημασία αυτή η διάκριση. Στις 24 Σεπτεμβρίου, ο πρόεδρος Εμανουέλ Μακρόν υποσχέθηκε ότι η Γαλλία θα στείλει στρατιωτικούς και συστήματα αεράμυνας στο Γιανμπού, τερματικό σταθμό πετρελαίου στην Ερυθρά Θάλασσα (TF1). Προηγούμενο ρεπορτάζ του To Brief παρουσίασε τη δέσμευση ως ανάπτυξη δυνάμεων. Στις 8 Οκτωβρίου, όμως, ο Μαντόν δήλωσε ότι το σχέδιο βρισκόταν ακόμη στη «φάση μελέτης» (Reuters). Δεν υπάρχει, συνεπώς, βάση για να καταγραφεί το Γιανμπού ως ανάπτυξη που έχει ήδη πραγματοποιηθεί.

Το ίδιο ερώτημα αντιμετωπίζει και η Ιταλία για τις δικές της δυνάμεις. Ο υπουργός Άμυνας, Γκουίντο Κροζέτο, δήλωσε στις 8 Οκτωβρίου ότι οι ιταλικές δυνάμεις στη Σαουδική Αραβία μεταφέρθηκαν εκεί από άλλο σημείο του Κόλπου και δεν στάλθηκαν στο πλαίσιο νέας αποστολής (ANSA).

Τι προστατεύουν οι ενισχύσεις

Τα διαθέσιμα στοιχεία για τον εξοπλισμό είναι σαφέστερα από εκείνα για τον αριθμό των στρατιωτικών. Στα τέλη Απριλίου, ο Μαντόν είχε πει σε γερουσιαστές ότι έξι επιπλέον μαχητικά Rafale είχαν ενταχθεί στη δύναμη που βρισκόταν ήδη στα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα (πρακτικά της Γερουσίας). Ανέφερε επίσης το SAMP/T, ένα μεγαλύτερο σύστημα αεράμυνας, και τους πυραύλους μικρού βεληνεκούς Mistral στα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα και στο Κατάρ, καθώς και Mistral στο Κουβέιτ.

Ο Μαντόν περιγράφει ως βασικό έργο των δυνάμεων την αναχαίτιση ιρανικών drones και πυραύλων (Le Figaro). Οι Mistral αποτελούν την τελευταία γραμμή αυτής της άμυνας: προστατεύουν συγκεκριμένες στρατιωτικές εγκαταστάσεις, αλλά δεν μπορούν να καλύψουν ολόκληρη χώρα (υπουργείο Άμυνας).

Δεν έχει δημοσιοποιηθεί ποιες εγκαταστάσεις προστατεύονται στο Κατάρ ή στο Κουβέιτ ούτε πόσες απειλές έχουν αναχαιτίσει τα γαλλικά πληρώματα. Το υπουργείο έχει συνδέσει περίπου 700 στρατιωτικούς με την περιφερειακή διάταξη Mistral από τότε που άρχισε η κρίση. Δεν έχει διευκρινίσει πού υπηρετούν ούτε αν περιλαμβάνονται στους 2.000 του Μαντόν (υπουργείο Άμυνας).

Ποιος μπορεί να ζητήσει τον ακριβή αριθμό

Το Παρίσι στέλνει δυνάμεις βάσει συμφωνιών με κάθε κράτος του Κόλπου. Η συμφωνία του 2009 με το Κουβέιτ προβλέπει άμεσες διαβουλεύσεις αν απειληθεί η χώρα και, στη συνέχεια, στρατιωτική υποστήριξη που θα αποφασιστεί από κοινού (Légifrance). Η συμφωνία του 1994 με το Κατάρ είναι απόρρητη, ακόμη και για τον εισηγητή της ίδιας της Γαλλικής Εθνοσυνέλευσης (κατάλογος της Εθνοσυνέλευσης).

Οι συμφωνίες εξηγούν γιατί η Γαλλία ανταποκρίνεται σε αίτημα βοήθειας. Δεν την υποχρεώνουν, όμως, να ενημερώσει τους Γάλλους ψηφοφόρους πόσοι στρατιωτικοί ανταποκρίθηκαν.

Η υποχρέωση ενημέρωσης προκύπτει από το γαλλικό Σύνταγμα. Το άρθρο 35 ορίζει ότι η κυβέρνηση πρέπει να ενημερώσει το Κοινοβούλιο μέσα σε τρεις ημέρες από την αποστολή δυνάμεων σε επέμβαση στο εξωτερικό και να ζητήσει ψηφοφορία αν η επέμβαση διαρκέσει περισσότερο από τέσσερις μήνες (Légifrance). Αν οι ενισχύσεις στον Κόλπο συνιστούν νέα επέμβαση, ισχύουν αυτές οι προθεσμίες. Αν απλώς ενισχύουν μια ήδη υπάρχουσα παρουσία, μπορεί να μην ισχύουν. Κανένας αξιωματούχος δεν έχει διευκρινίσει ποια εκδοχή ισχύει, ενώ η απάντηση εξαρτάται από τα στοιχεία που λείπουν για την αρχική δύναμη.

Η γαλλική αεράμυνα στον Κόλπο είναι υπαρκτή και μέρος της ενισχύθηκε μετά την έναρξη της κρίσης. Οι 2.000 του Μαντόν, όμως, δεν μπορούν ακόμη να εκληφθούν ως νέες δυνάμεις που στάλθηκαν στην περιοχή. Γραπτή ερώτηση που κατατέθηκε στη Γερουσία την 1η Οκτωβρίου, ζητώντας να διευκρινιστούν η αποστολή και οι κανόνες εμπλοκής, παραμένει αναπάντητη (ερώτηση στη Γερουσία). Το υπουργείο Άμυνας έχει τον πίνακα με τους αριθμούς πριν και μετά την ενίσχυση που θα έδινε οριστική απάντηση. Οι βουλευτές, από τους οποίους ζητείται να εγκρίνουν τον προϋπολογισμό που καλύπτει τις αποστολές, μπορούν να τον απαιτήσουν.