Hongaarse spionnen in EU-missie

Hongaarse inlichtingenofficieren zouden jarenlang vanuit de eigen Hongaarse EU-vertegenwoordiging in Brussel hebben gewerkt, met medewerkers van de Europese Commissie als doelwit. Volgens gezamenlijk onderzoek van Direkt36, Der Spiegel, Der Standard en De Tijd opende de Commissie een onderzoek naar de beschuldigingen, maar zette zij dat later stil. De reden zou zijn geweest dat Brussel geen extra anti-EU-sentiment in Boedapest wilde aanwakkeren (Direkt36).

De Commissie heeft de kern van de zaak nooit publiekelijk afgedaan. In mei 2026 sprak zij voormalig commissaris Olivér Várhelyi, de Hongaarse kandidaat in de Commissie, vrij van persoonlijke betrokkenheid. Maar de vraag of Hongaarse officieren informatie verzamelden over EU-medewerkers en EU-dossiers, bleef onbeantwoord (Euronews).

De spionage kwam uit de kamer zelf

De beschuldigingen zijn gevoelig omdat de operatie zich niet aan de rand van Brussel zou hebben afgespeeld, maar midden in de wetgevingsmachine van de EU. De Permanente Vertegenwoordiging van Hongarije is geen ambassade die van de overkant van de straat meekijkt. Nationale diplomaten die daar werken, zitten in Coreper, het Comité van Permanente Vertegenwoordigers dat alle besluiten van de Raad van de EU voorbereidt, en in tientallen werkgroepen waar lidstaten wetgeving regel voor regel uitonderhandelen (Council). Als inlichtingenofficieren vanuit die missie onder diplomatieke dekmantel werkten, zaten zij dus op de plek waar EU-wetgeving daadwerkelijk vorm krijgt.

De beschuldigingen gaan terug tot 2013. Toen zou het Hongaarse Information Office zijn begonnen met het in kaart brengen van Hongaarse staatsburgers die bij EU-instellingen werkten. Vanaf 2015 werd de operatie volgens de onderzoeksjournalisten agressiever: officieren zouden actief op zoek zijn gegaan naar gevoelige EU-dossiers. In 2017 zou één officier zijn ontmaskerd, waardoor het bredere netwerk in gevaar kwam (Direkt36). Daarnaast zouden Hongaarse diensten onderzoekers van OLAF, het antifraudebureau van de EU, hebben gevolgd terwijl die keken naar een bedrijf met banden met de schoonzoon van Orbán (EUNews).

Het Europees Parlement nam in november 2025 een resolutie aan waarin het de Commissie opriep snel met bevindingen te komen en gevolgen te verbinden aan de zaak als de beschuldigingen zouden kloppen (European Parliament). Acht maanden later ligt er nog altijd geen publieke juridische of institutionele conclusie.

Waar de macht van de EU ophoudt

De EU kan begrotingsfraude, schendingen van de rechtsstaat en overtredingen van EU-recht bestraffen. Tegen Hongarije heeft zij die instrumenten ook gebruikt: de Raad bevroor eind 2022 miljarden aan Hongaarse cohesiemiddelen wegens zorgen over de rechtsstaat (CER). De Artikel 7-procedure van het Europees Parlement, het EU-mechanisme voor stelselmatige democratische achteruitgang, loopt al sinds 2018 tegen Hongarije.

Inlichtingenwerk door diplomaten van een lidstaat valt precies op de plek waar de EU-macht dun wordt. Het EU-verdrag laat nationale veiligheid immers bij de lidstaten zelf (Article 4 TEU). Het eigen dreigingsanalyseorgaan van de EU, INTCEN, kan risico's beoordelen, maar heeft geen bevoegdheid om onderzoek te doen of op te treden (EEAS). België heeft als gastland territoriale rechtsmacht, maar diplomatieke immuniteit beperkt wat Belgische autoriteiten zonder toestemming kunnen doen binnen een Permanente Vertegenwoordiging. Wil de EU reageren, dan moet de vermeende spionage eigenlijk onder een andere noemer worden gebracht: omkoping van EU-ambtenaren, misbruik van EU-geld of een bredere rechtsstaatzaak. Zuivere inlichtingenvergaring onder diplomatieke dekmantel past in geen enkel bestaand vakje.

Wie zich het meest zorgen maakt

De zorg is het grootst in lidstaten die toch al scherp kijken naar Russische invloed. Poolse media plaatsen het Hongarije van Orbán nadrukkelijk in de categorie intern EU-risico met een Russische component (Onet). Estse functionarissen behandelen interne EU-verdeeldheid over Rusland-sancties niet als procedureel ongemak, maar als strategisch risico (ERR). Voor zulke landen is de praktische vraag: hoeveel gevoelige beraadslaging over sancties, defensie en Oekraïne deel je in kamers waar iedere lidstaat aan tafel zit?

De Hongaarse regering na Orbán, onder Péter Magyar, is begonnen delen van de oude inlichtingenarchitectuur af te breken. Het Hongaarse parlement stemde onlangs voor afschaffing van het Sovereignty Protection Office, een orgaan uit de Orbán-periode dat in Brussel al langer onder vuur lag (Le Monde). Die politieke omslag kan het Hongarije-probleem deels oplossen. Het EU-probleem lost zij niet op. Er is geen Commissiedossier, geen Belgische rechterlijke beslissing en geen institutionele hervorming die duidelijk maakt wat er gebeurt als een lidstaat zijn stoel in de kamer gebruikt om informatie te verzamelen over de mensen die EU-wetgeving uitonderhandelen.