PPC zet in op Balkan-netten

Het voormalige Griekse staatsmonopolie op elektriciteit probeert zichzelf opnieuw uit te vinden als regionaal energie-infrastructuurbedrijf. PPC is inmiddels een beursgenoteerde groep met activiteiten in Zuidoost-Europa en presenteerde een vijfjarenplan voor ongeveer € 24,2 miljard aan investeringen in centrales, netwerken, opslag en datacenters (PPC Group). Dat komt neer op circa € 4,8 miljard per jaar, tegen € 3,4 miljard in het vorige plan. De duurzame capaciteit van PPC zou daarmee bijna verdrievoudigen, van 7,2GW nu naar ongeveer 19GW in 2030.

Voor deze regio is die schaal ongebruikelijk. De energietransitie loopt er immers niet vooral vast op beleidsdoelen, maar op fysieke infrastructuur. Verouderde distributienetten kunnen nieuwe zonne- en windprojecten niet snel genoeg opnemen. Kolencentrales gaan dicht terwijl er nog te weinig flexibele vervangende capaciteit beschikbaar is. PPC gokt erop dat het precies kan bouwen wat de regio mist, en dat toezichthouders en kapitaalmarkten de rekening willen dragen.

Consumenten Betalen Eerst, Profiteren Later

Bij elektriciteitsnetten is de financiering minstens zo belangrijk als de bouw zelf. Distributienetten zijn gereguleerde activa: PPC investeert, de energietoezichthouder keurt een toegestaan rendement goed, en klanten betalen via netwerktarieven op hun stroomrekening (ANRE). Roemeense en Griekse huishoudens zullen die tarieven waarschijnlijk zien stijgen voordat zij minder storingen of lagere groothandelsprijzen merken. De infrastructuur helpt uiteindelijk iedereen, maar de kosten komen eerst.

Volgens PPC komt 54% van de investering uit operationele winst, 31% uit nieuwe leningen en 15% uit een aandelenuitgifte van ongeveer € 4 miljard (PPC Group). S&P verhoogde de kredietrating van PPC naar BB met stabiele vooruitzichten, mede vanwege die aandelenemissie en het aangepaste investeringsplan (Parapolitika). Eind 2025 stond de schuldratio, nettoschuld gedeeld door EBITDA, op 3,2 keer. Dat is lager dan de eigen bovengrens van 3,5 keer (PPC Group). BB blijft wel twee stappen onder investment grade, waardoor PPC nog altijd duurder leent dan vergelijkbare West-Europese energiebedrijven.

Het plan is geloofwaardig, maar hangt aan uitvoeringstempo. PPC investeerde in 2025 € 2,8 miljard, waarvan 87% naar hernieuwbare energie, flexibele opwekking en distributie ging (PPC Group). In het eerste kwartaal van 2026 steeg de EBITDA met 40% op jaarbasis naar € 0,7 miljard (The Diplomat Romania). Geld uitgeven is alleen eenvoudiger dan bouwprojecten omzetten in omzet. Activa met langlopende contracten of gereguleerde rendementen leveren voorspelbare inkomsten op; stroom verkopen tegen schommelende spotprijzen zonder vaste afnemer doet dat niet.

Roemenië Is de Uitvoeringstest

PPC kocht in 2023 de Roemeense distributie-, leverings- en duurzame-energieactiviteiten van Enel voor ongeveer € 1,9 miljard. Daarmee kreeg het bedrijf circa 3 miljoen klanten en 534MW aan hernieuwbare capaciteit in handen (Reuters). Roemenië is volgens analistenschattingen inmiddels goed voor ongeveer 22% van de groepswinst van PPC (ProtoThema).

Die overname wordt nu zichtbaar in beton, kabels en onderstations. Rețele Electrice România, de distributietak van PPC, beheert ongeveer 136.000 kilometer aan leidingen in Roemenië en heeft een aanbesteding uitgeschreven ter waarde van maximaal 387 miljoen lei voor hoogspanningswerken in Boekarest en tien districten. Het gaat om onderstations, netuitbreidingen en versterking van bestaande infrastructuur (Rețele Electrice România).

Europa's Netwerktekort Achter de Gok

Het plan van PPC wordt logischer tegen de achtergrond van Europa's bredere infrastructuurtekort. Het Europees Parlement schat dat de EU tot 2030 ongeveer € 584 miljard aan netwerkinvesteringen nodig heeft. Meer dan 40% van de distributienetten is al ouder dan 40 jaar (European Parliament). Wachtrijen voor netaansluitingen blokkeren nu al nieuwe duurzame projecten (WindEurope). Distributienetbeheerders stellen dat lokale netten nog steeds te weinig geld krijgen, terwijl juist daar de extra belasting van zonnepanelen op daken, elektrische auto's en warmtepompen terechtkomt (EU DSO Entity).

In Zuidoost-Europa is dat probleem scherper. Griekenland en Bulgarije kondigden een gezamenlijke poging aan om de integratie van hun energiemarkten te versnellen (BTA). Toch blijven grensoverschrijdende verbindingen dun, terwijl kolencentrales sneller verdwijnen dan nieuwe capaciteit erbij komt.

PPC heeft de meest concrete private infrastructuurbelofte gedaan binnen de energietransitie van Zuidoost-Europa. Leveranciers van apparatuur en aannemers winnen zodra de investeringen op gang komen. Aandeelhouders profiteren als gereguleerde rendementen inderdaad worden toegestaan. Er is alleen nog geen openbaar, geverifieerd overzicht van de investeringen per land, en evenmin een duidelijke planning voor vergunningen en aansluitingen. De kernvraag is hoeveel van de kosten toezichthouders PPC laten doorberekenen aan huishoudens, en hoe snel nieuwe onderstations en kabels werkelijk worden aangesloten op de projecten die nu in de wachtrij staan.