Russisch defensieplan van 17 biljoen roebel vergroot schuld

De Russische regering heeft een ontwerpbegroting goedgekeurd die in 2027 17,1 biljoen roebel voor defensie reserveert, volgens begrotingsstukken die Reuters heeft ingezien (Defense News). Dat is 27% meer dan de 13,5 biljoen roebel die Moskou in zijn begroting voor 2025 voor datzelfde jaar had uitgetrokken. De verhoging betreft dus een bijstelling van het eerdere Kremlinplan, geen stijging ten opzichte van de uitgaven van dit jaar (The Moscow Times). Het parlement moet het ontwerp nog goedkeuren. De regering wil de rekening betalen met nieuwe belastingen en meer lenen.

De ministers keurden het pakket op 24 september goed. Uiterlijk 1 oktober moest het naar de Doema, het Russische lagerhuis (RBC, Interfax). Het volledige document was nog niet openbaar (Novaya Gazeta Europe). Het defensiebedrag is Reuters’ lezing van de stukken. Media die het cijfer herhalen, baseren zich op diezelfde bron en hebben het niet onafhankelijk bevestigd.

Wie betaalt de rekening?

Het ministerie van Financiën wil de kosten over verschillende groepen verdelen. Sommige metaalbedrijven, mijnbouwers en kunstmestproducenten zouden een voorgestelde heffing van 30% over buitengewone winsten betalen (RBC). Spaarders en beleggers zouden belasting gaan betalen over dividend en bankrente, volgens dezelfde progressieve tarieven als voor loon. Russen die bij buitenlandse webwinkels kopen, zouden over die aankopen btw betalen.

De belastingen dekken maar een klein deel van de rekening. Reuters verwachtte dat de heffing op buitengewone winsten jaarlijks ongeveer 200 miljard roebel zou opleveren, een fractie van de verhoging met 3,6 biljoen roebel (DW). Minister van Financiën Anton Siluanov raamde het begrotingstekort voor 2027 op 2,2% van het bbp (Interfax).

Voor het grootste deel van de rest moet Moskou lenen. Het ontwerp gaat uit van 7,7 biljoen roebel aan bruto leningen in 2027. Daarmee zou de staatsschuld oplopen tot 21,7% van het bbp, boven de 20% die de autoriteiten zelf als veilig bestempelen (The Moscow Times). Die grens is een officiële indicatie van wat de overheid als verantwoord beschouwt, geen wettelijk maximum. Een overschrijding is dus geen regelovertreding, maar laat wel zien dat de regering meer schuld aanvaardt dan ze eerder prudent noemde.

De druk op de begroting begon al vóór 2027. Moskou heeft de verwachting voor het begrotingstekort in 2026 verdubbeld tot 3,2% van het bbp, terwijl de verwachte inkomsten uit olie en gas zijn verlaagd (DW). Het begrotingsontwerp beschermt de geplande defensie-uitgaven: de regering stelt hogere belastingen en meer leningen voor, in plaats van op het militaire budget te bezuinigen.

Een begrotingspost vertelt niet hoeveel wapens er worden gemaakt. Reuters waarschuwde dat de werkelijke defensie-uitgaven geheim zijn en dat sommige militaire kosten onder andere begrotingsposten vallen. De bijstelling zegt daarom niet precies hoeveel drones of granaten Rusland zal produceren (Defense News).

Voor Oekraïne ligt de deadline dichterbij

De Russische cijfers bestrijken een lange periode. Voor 2027–29 plant Moskou ongeveer 50 biljoen roebel aan defensie-uitgaven (Meduza). Voor Oekraïne is de termijn veel korter: wapens voor volgend jaar moeten nu worden besteld.

President Volodymyr Zelenskyy schatte het financieringstekort voor de Oekraïense defensie op $ 27 miljard, zoals To Brief eerder meldde. Volgens hem moeten drones voor begin 2027 in oktober en november worden besteld (Hromadske). Een bericht van 28 september meldde dat Kyiv het tekort sindsdien met ongeveer $ 7 miljard had verkleind (AOL).

Het belangrijkste Europese instrument is al afgesproken. De Ukraine Support Loan van € 90 miljard voor 2026–27 reserveert € 60 miljard voor defensieaankopen (EEAS). De EU-ministers van Defensie bespraken op 28 september in Brussel ook het financieringstekort van Oekraïne (Euronews). De berichtgeving over die bijeenkomst beschrijft het gesprek, maar vermeldt geen besluit naar aanleiding van de Russische begroting.

De samenhang tussen de twee ontwikkelingen zit in de timing; uit de berichtgeving blijkt geen Europese reactie op de Russische begroting. Als het parlement het ontwerp goedkeurt, laat Moskou zien dat het spaarders, onlinekopers en grondstoffenbedrijven extra wil belasten en voorbij zijn eigen comfortgrens wil lenen om de militaire plannen te betalen. Voor Europese steun is dit najaar de vraag of het geld op tijd in Oekraïense contracten terechtkomt, zodat Kyiv zijn dronebestellingen kan plaatsen.