Niemcy finansują ukraińskie drony bez terminów dostaw

Niemcy przeznaczą około 1 mld EUR na cele wojskowe Ukrainy i około 350 mln EUR na jej sieć energetyczną — ogłosił kanclerz Friedrich Merz w Kijowie 4 października (AP, ukraińska prezydentura). Środki wojskowe zostały już zatwierdzone w niemieckim budżecie; podczas wizyty doprecyzowano, na co zostaną wydane (Tagesschau). Większe kwoty ogłoszone tego samego dnia dotyczą umów biznesowych. Niewiele mówią o tym, co i kiedy trafi na Ukrainę.

Na co pójdą niemieckie środki

Merz zabrał głos, gdy nad stolicą wciąż ogłaszano alarmy lotnicze. Powiedział, że pakiet wojskowy obejmuje pociski odpalane z bezpiecznej odległości, drony bojowe i technologię satelitarną. Mają one między innymi pomóc Ukrainie wykrywać i razić miejsca, z których Rosja prowadzi ataki (Reuters). Nie podał nazw pocisków dalekiego zasięgu, liczby sztuk ani terminów dostaw.

Według ukraińskiej prezydentury część energetyczna ma sfinansować generatory, podstacje i naprawy przed zimą, gdy rosyjskie uderzenia w sieć zagrażają dostawom ciepła i prądu (ukraińska prezydentura). Z publicznych informacji nie wynika, czy te środki są nowe, czy pochodzą z już istniejących pozycji budżetowych.

Podstawa finansowania części wojskowej jest jasna: niemiecki budżet zatwierdził te środki, a rząd określa teraz ich przeznaczenie. Biuro Merza zapowiedziało dalsze wsparcie, ale nie opublikowało szczegółowego wykazu wydatków (rząd Niemiec). Nie można więc jeszcze sprawdzić, jak miliard zostanie podzielony między pociski, drony i satelity.

Miliardy w umowach, niewiele konkretów o terminach

Wołodymyr Zełenski powiedział, że 15 dokumentów podpisanych podczas wizyty opiewa łącznie na ponad 8,5 mld EUR. Wśród nich są ukraińskie zamówienia u niemieckich firm (ukraińska prezydentura). Przedstawiciele niemieckiego rządu podawali, że 14 porozumień jest wartych około 6,5–6,6 mld EUR (Die Zeit). Nikt nie wyjaśnił tej różnicy, a żadnej z tych kwot nie należy doliczać do wartości pomocy.

Wiele podpisanych dokumentów zapisuje intencje, a nie wiążące zobowiązania. Przykład daje producent dronów Quantum Systems: ukraińskie ministerstwo obrony podpisało z firmą jedynie list intencyjny w sprawie testów i zakupu dronów przechwytujących, natomiast Gwardia Narodowa Ukrainy zawarła z nią umowę o przeniesieniu produkcji ukraińskich dronów do Niemiec (ukraińska prezydentura). Umowa określa warunki i zobowiązuje obie strony. List intencyjny oznacza, że zamierzają dopiero je uzgodnić. Podobny status miała większość porozumień z niemieckimi producentami uzbrojenia.

Obaj przywódcy przedstawiają tę współpracę jako wymianę w obie strony. Merz podkreśla, że doświadczenia Ukrainy z pola walki pomagają rozwijać wspólne technologie. Zełenski zwraca uwagę, że Ukraina płaci niemieckim firmom i wnosi własną technologię oraz moce produkcyjne. Niemiecki przemysł zyskuje nowe zamówienia, a Kijów — część produkcji ulokowaną poza zasięgiem większości rosyjskich uderzeń.

Dlaczego drony przechwytujące są ważne, a terminy jeszcze ważniejsze

Presja stojąca za umowami dotyczącymi dronów jest realna. Zełenski powiedział, że w poprzednim tygodniu Rosja wystrzeliła około 900 dronów odrzutowych, z których Ukraina zestrzeliła mniej więcej połowę. To dane podane przez niego, niezależnie niepotwierdzone (Los Angeles Times). Holenderski dziennik NRC informował, że nowsze rosyjskie drony odrzutowe są znacznie szybsze i trudniejsze do zatrzymania niż napędzane śmigłami modele, które Ukraina zwalcza już małymi dronami przechwytującymi (NRC).

Dron przechwytujący to niewielki statek powietrzny, który taranuje nadlatującego drona lub go niszczy. Merz zapowiedział finansowanie wspólnej produkcji, a według doniesień Quantum Systems chce wprowadzić swój dron przechwytujący zimą 2026–2027 r. (n-tv). TVN24 opisał tę zapowiedź jako deklarację i nie znalazł wiążącego harmonogramu dostaw (TVN24).

Wizyta przyniosła dwa konkretne rezultaty. Berlin przypisał środki zatwierdzone już w budżecie do określonego zestawu uzbrojenia, dronów i technologii satelitarnej, a Kijów zapowiedział, że część energetyczna sfinansuje zimowe naprawy. Miliardy z nagłówków opierają się głównie na deklaracjach intencji. Niemieckie ministerstwo obrony i Quantum Systems nie podały, ile dronów przechwytujących otrzyma Ukraina, po jakiej cenie ani kiedy. Dopóki warunki te nie zostaną ogłoszone, deklaracja dotycząca dronów przechwytujących ma niemieckie finansowanie, ale nie ma terminu dostaw.