Rosja rozbudowuje bazy dla 115,000 żołnierzy

Zdjęcia satelitarne przeanalizowane we wspólnym szwedzko-norwesko-duńsko-bałtyckim śledztwie pokazują, że rosyjska infrastruktura wojskowa rośnie jednocześnie w kilku punktach: od Arktyki po Morze Bałtyckie. W analizie nocnego oświetlenia co najmniej 16 z 19 monitorowanych obiektów wykazało wzrost aktywności w ciągu ostatniego roku. W Pieczendze, Pietrozawodsku, Łudze i Bałtyjsku widać nowe koszary, składy amunicji i place dla pojazdów wojskowych (SVT). Sama skala prac nie przesądza o bliskim ataku. Pokazuje jednak, że rosyjska reorganizacja wojskowa przestaje być zapisem w planach, a staje się betonem, torami dojazdowymi i magazynami. Dla NATO kluczowe pytanie brzmi więc, czy zdąży wzmocnić korytarz przerzutu sił z Niemiec ku arktycznej granicy Finlandii, zanim te obiekty zostaną wypełnione żołnierzami.

Co dopowiadają satelity

Śledztwo SVT, NRK, DR i Delfi opisuje łuk rozbudowy od Półwyspu Kolskiego po obwód kaliningradzki. Nie chodzi o całkiem nowe odkrycia: odtworzenie przez Rosję Leningradzkiego Okręgu Wojskowego i rozbudowa jednostek w pobliżu Finlandii były już znane (Arctic Today). Zdjęcia satelitarne są ważne z innego powodu. Potwierdzają, że zapowiadane plany są realizowane równolegle w wielu lokalizacjach, a tempo prac wzrosło po wejściu Szwecji i Finlandii do NATO.

Liczby wymagają ostrożnego czytania. Dowódca fińskiej armii Pasi Välimäki mówił, że rosyjskie siły w pobliżu Finlandii mogą po wojnie w Ukrainie wzrosnąć z około 20 000 do mniej więcej 80 000 żołnierzy (GP, Meduza). Wartość 115 000 oznacza natomiast szacowaną pojemność infrastruktury we wszystkich monitorowanych miejscach, a nie liczbę już rozmieszczonych wojsk (Militarnyi, SVT). Szef szwedzkiego wywiadu wojskowego Thomas Nilsson uznał rozbudowę za poważne zagrożenie, ale opisał ją jako strukturę, którą Rosja będzie mogła zapełnić wtedy, gdy pozwoli jej na to wojna w Ukrainie. Duński generał major Brian Nissen ocenił bezpośrednie zagrożenie jako niskie (Berlingske).

Rosja dziś leje beton. To, czy będzie w stanie wprowadzić do tych obiektów żołnierzy, zależy od wojny, której jeszcze nie zakończyła.

Front NATO przesuwa się szybciej niż jego zaplecze

Odpowiedź NATO pojawiła się kilka dni przed publikacją śledztwa. 6 czerwca działalność rozpoczęły Wysunięte Siły Lądowe NATO w Finlandii: kierowana przez Szwecję grupa bojowa licząca około 600 żołnierzy, rozmieszczona w Boden w Szwecji, oraz wielonarodowy element sztabowy w Rovaniemi w Finlandii. Całość podlega naczelnemu dowódcy sił sojuszniczych NATO (Finnish Government, NATO). Formacja ma być skalowalna do poziomu brygady i w razie potrzeby szybko wejść na terytorium Finlandii.

Fińska reakcja nie jest alarmistyczna, lecz oparta na logice wzmocnienia. Badacz Fińskiego Instytutu Spraw Międzynarodowych zauważył, że sama rozbudowa w Pietrozawodsku „nie jest szczególnie znacząca” dla bezpieczeństwa Finlandii, ponieważ Helsinki i NATO już podczas procesu akcesyjnego zakładały rosyjskie przezbrojenie (Yle).

Niemcy: wąskie gardło za linią frontu

Trudniejszy problem leży dalej na zachód. Niemcy nie są państwem frontowym, ale bez ich kolei, dróg i przestrzeni powietrznej nie da się skutecznie wzmacniać wschodniej i północnej flanki. Luftwaffe ćwiczyła niedawno wykorzystanie cywilnego lotniska w Hamburgu jako wojennego węzła logistycznego dla północnej obrony powietrznej (Bundeswehr). Na Litwie na stałe rozmieszczana jest duża brygada bojowa, pierwsza taka jednostka Bundeswehry na dawnym terytorium sowieckim, z pełną gotowością operacyjną planowaną na 2027 r. (Süddeutsche Zeitung).

Berlin zapowiada budowę najsilniejszej konwencjonalnej armii w Europie, ale jako cel na 2039 r. Dziś Niemcy zajmują około jedenastego miejsca wśród europejskich państw NATO pod względem wydatków obronnych jako udziału w PKB (ZDFheute). Dania działa inaczej: po incydentach z dronami inwestuje 2,1 mld koron w nowe zdolności, traktując cieśniny i mosty jako wąskie gardła NATO, a nie wyłącznie krajową infrastrukturę (BT).

Rzeczywisty margines bezpieczeństwa Europy leży dziś między wysuniętymi siłami NATO a logistyką, która ma je utrzymać. Państwa frontowe — Finlandia, kraje bałtyckie i Szwecja — integrują swoje systemy szybko. Państwa tranzytowe, przede wszystkim Niemcy, testują cywilną infrastrukturę pod kątem użycia wojskowego, ale rozbudowę zdolności planują w horyzoncie dekad. Rosyjskie place budowy pracują według krótszego kalendarza. Beton już wiąże.