Tfittxijiet fir-reġistru Daniż laqtu 8.8 miljun

Utenti mhux awtorizzati wettqu tfittxijiet irregolari fir-reġistru tal-popolazzjoni tad-Danimarka permezz ta’ kumpanija privata li kellha permess tużah. L-uffiċjali għadhom ma jistgħux jgħidu kemm inkisbet dejta personali minn dawk it-tfittxijiet. L-awtoritajiet jistmaw li 8.8 miljun persuna, minn madwar 11-il miljun entrata, intlaqtu mill-aċċess mhux awtorizzat (Il-Ministeru, Amministrazzjoni tas-CPR).

Ir-reġistru, magħruf bħala s-CPR, huwa l-bażi ta’ kull numru ta’ identità personali Daniż. L-istima tinkludi lir-residenti attwali, lil dawk li emigraw u lill-mejtin. Id-dettalji li setgħu jintlaħqu kienu jinkludu l-ismijiet, l-indirizzi u n-numri tas-CPR.

Skont il-Ministeru, it-tfittxijiet saru matul Settembru, u l-persunal tar-reġistru ntebaħ bihom il-Ġimgħa filgħaxija, 2 ta’ Ottubru. L-aċċess tal-kumpanija nqata’, il-pulizija fetħet investigazzjoni u ġiet innotifikata Datatilsynet, l-awtorità Daniża għall-protezzjoni tad-data. Verifiki preliminari sabu li l-ismijiet u l-indirizzi ta’ persuni li l-identità tagħhom hija protetta ma kinux intlaħqu (Il-Ministeru).

Kif kont liċenzjat sar mezz ta’ aċċess

Kumpaniji privati jistgħu jingħataw liċenzja biex jaċċessaw is-CPR għal użi speċifiċi, l-aktar biex iżommu aġġornati r-rekords tal-klijenti. Il-kumpanija f’dan il-każ kellha liċenzja bħal din. Isimha għadu ma ġiex ippubblikat. L-uffiċjali ma qalux min wettaq it-tfittxijiet: impjegat, persuna minn barra li serqet id-dettalji tal-login, jew xi ħadd li uża mezz ieħor.

Ir-regoli jqiegħdu ħafna mir-responsabbiltà għall-monitoraġġ fuq il-klijent. It-termini standard tas-CPR minn Ġunju 2026 jeħtieġu li l-klijenti jirreġistraw liema impjegat wettaq kull tfittxija u jirrevedu l-istatistika dwar l-użu kull xahar (Termini tas-CPR).

Ir-reġistru nnifsu jista’ jkollu stampa aktar limitata. Skont l-istess termini, meta s-softwer ta’ klijent ifittex fis-CPR awtomatikament, mingħajr ma persuna ddaħħal kull tfittxija, ir-reġistru normalment jara biss is-softwer li jagħmel it-talba. L-uffiċjali ma żvelawx liema arranġament użat din il-kumpanija. It-termini juru fejn tista’ tkun teżisti lakuna fil-monitoraġġ, iżda ma jipprovawx li kien hemm waħda. Stima tal-Ministeru rrappurtata minn Ritzau qalet li l-attività baqgħet ma ġietx innutata għal madwar għaxart ijiem (DK Nyt/Ritzau).

Christina Egelund, il-ministru responsabbli, sejħet l-inċident serju ħafna u qalet li s-sigurtà tal-aċċess tal-kumpanija ma kinitx tajba biżżejjed. Ordnat reviżjoni tal-aċċess kollu għas-CPR. Klijenti privati oħra reġgħu ngħataw aċċess fil-5 ta’ Ottubru (L-istatus tas-CPR), u għalhekk ir-reviżjoni qed issir waqt li dan it-tip ta’ aċċess għadu disponibbli.

X’għadhom ma stabbilixxewx l-uffiċjali

Ir-rapport dwar il-ksur li Datatilsynet irċeviet fl-4 ta’ Ottubru ddeskriva għadd kbir ħafna ta’ tfittxijiet awtomatizzati maħsuba biex isibu numri tas-CPR validi (Datatilsynet). L-awtorità enfasizzat li din kienet l-informazzjoni mogħtija minn min innotifika l-ksur, u mhux konklużjoni tagħha stess. La Datatilsynet u lanqas il-Ministeru ma ppubblikaw kemm mit-tfittxijiet laħqu numru reali, kemm minnhom irritornaw ismijiet jew indirizzi, jew kemm rekords ġew ikkopjati.

Dawn iċ-ċifri neqsin jaffettwaw żewġ deċiżjonijiet separati. L-ewwel waħda tikkonċerna t-twissijiet. Skont ir-Regolament Ġenerali tal-UE dwar il-Protezzjoni tad-Data, l-organizzazzjoni responsabbli mid-data trid tinforma direttament lin-nies meta ksur x’aktarx joħloq riskju għoli għal drittijiethom (GDPR). Datatilsynet tissorvelja jekk dik il-valutazzjoni ssirx kif suppost, u din tiddependi minn dak li rritornaw fil-fatt it-tfittxijiet.

It-tieni deċiżjoni tikkonċerna numri ta’ identità ġodda u taqa’ f’idejn il-gvern. Wara laqgħat ta’ informazzjoni ma’ żewġ kumitati parlamentari, Egelund qalet li kien għadu kmieni wisq biex jiġi deċiż jekk xi ħadd għandux jingħata numru tas-CPR ġdid (Ritzau). Il-bdil tan-numri għadu qed jiġi diskuss; għadha ma ttieħdet ebda deċiżjoni.

Għaliex Ewropej oħra għandhom jagħtu kas

Peress li r-reġistru jinkludi lil dawk li emigraw, uħud min-nies milquta issa jgħixu f’pajjiżi oħra fl-Ewropa, għalkemm għadha ma ġietx ippubblikata tqassim skont il-pajjiż. Fl-Iżvezja wkoll, intuża b’mod abbużiv aċċess awtorizzat b’mod simili. It-trade union Vision tgħid li f’Settembru u f’Ottubru tal-2025, parti terza daħħlet fis-serje ta’ numri li jixbhu numri ta’ identità fil-formola online tas-sħubija tagħha (Vision). Peress li l-formola kienet tagħmel tfittxija awtomatika fir-reġistru nazzjonali tal-indirizzi tal-Iżvezja, irritornat ismijiet u indirizzi ta’ madwar 300,000 persuna (Sveriges Radio).

Il-liġi tal-UE dwar il-protezzjoni tad-data titlob li jkun hemm sigurtà xierqa. Ma tispeċifikax il-kontrolli tal-login, il-limiti fuq it-tfittxijiet jew ir-reġistri għal kull utent li jridu jużaw il-klijenti liċenzjati ta’ reġistru (GDPR). Dawn l-għażliet jitħallew f’idejn l-operaturi ta’ kull reġistru, u għalhekk jaqgħu taħt ir-reviżjoni ta’ Egelund.

Ir-rekord iwassal għal konklużjoni waħda ċerta. Ġie użat aċċess permess għar-reġistru tal-popolazzjoni tad-Danimarka mingħajr awtorizzazzjoni, fuq skala kbira, qabel ma l-persunal tar-reġistru ntebaħ bih. Għadu mhux ippruvat jekk dan wassalx għal telf kbir ta’ data personali. Datatilsynet u l-pulizija issa jridu jistabbilixxu kemm tfittxijiet irritornaw ismijiet u indirizzi reali. X’ġara minn dik id-data wara huwa mistoqsija separata li trid twieġeb l-investigazzjoni tal-pulizija.