Attakki tad-droni jagħlqu Southern Bridge ta’ Kyiv

Attakki ripetuti bid-drones Russi għalqu l-Pont tan-Nofsinhar ta’ Kyiv, li jgħaddi sitt korsiji għat-traffiku u l-linja ħadra tal-metro minn fuq id-Dnipro (Yle). Sal-Ġimgħa filgħaxija, il-pont kien magħluq għall-karozzi u l-ferroviji, minkejja li ma kienx qed jinstema’ allarm tal-ajru. Uffiċjali tal-belt qalu li se jibqa’ magħluq sakemm istituti speċjalizzati jiddeċiedu jekk huwiex sikur (UA.News, RBC Ukraine). Tkun xi tkun l-intenzjoni ta’ Moska, il-piż waqa’ fuq dawk li jivvjaġġaw f’belt li x-xmara taqsam fi tnejn.

Belt maqsuma minn pont magħluq

L-ewwel attakk seħħ fl-1 ta’ Ottubru, meta żewġ drones laqtu qrib struttura ta’ sostenn tal-pont waqt li ferrovija tal-metro kienet qed taqsmu. Is-sindku Vitali Klitschko qal li ħadd minn dawk abbord ma ndarab, u li l-ewwel spezzjoni ma sabet ebda ħsara strutturali kritika (Kyiv Independent).

Iżda dik l-ewwel dikjarazzjoni ta’ serħan il-moħħ ma damitx. Skont rapporti, laqta oħra dik il-lejla għamlet ħsara lil struttura ta’ sostenn, lill-wiċċ tat-triq u lil barriera tal-konkos li tipproteġi l-binarji tal-metro. Attakki oħra segwew fit-2 ta’ Ottubru (DW Ukrainian). S’issa ma ġietx ippubblikata valutazzjoni finali tal-inġiniera, u għalhekk ħadd barra t-timijiet tal-ispezzjoni ma jaf il-kundizzjoni vera tal-pont.

Kyiv tinsab fuq iż-żewġ xtut tax-xmara, għalhekk l-għeluq ta’ pont wieħed jgħaddi t-traffiku tiegħu għall-pontijiet l-oħra. Il-karozzi tal-linja ngħataw rotot alternattivi, it-toroq madwar Pechersk imtlew bit-traffiku, u ġurnalist wieħed ra nollijiet mitluba mit-taxis li qabżu l-2,000 hryvnia dakinhar filgħodu (TSN). L-amministrazzjoni tal-belt qalet li l-Pont tal-Metro tnaqqas għal karreġġjata waħda mix-xatt tax-xellug għal dak tal-lemin, u li kien hemm restrizzjonijiet fuq pontijiet oħra waqt l-allarmi tal-ajru (RBC Ukraine).

Rotta waħda bejn iż-żewġt ixtut baqgħet taħdem. Kyiv City Express qal li l-ferrovija ċirkolari tiegħu kompliet taqsam ix-xmara tul ir-rotta kollha skont l-iskeda (ZN.ua).

L-attakk fatali ta’ dik il-lejla seħħ band’oħra. Drone laqat blokka ta’ appartamenti b’25 sular fid-distrett ta’ Darnytskyi, qatel persuna waħda u weġġa’ tnejn (DW Ukrainian). Ma ġiet ikkonfermata ebda vittma fuq il-pont innifsu.

X’qed issostni r-Russja, u x’titlob il-liġi

Il-Ministeru tad-Difiża tar-Russja inkluda pont f’Kyiv fost il-miri li qal li jaqdu skopijiet militari. Ma ta ebda dettall speċifiku dwar dan il-pont, u Reuters ma setgħetx tivverifika din it-talba (Reuters). L-informazzjoni li saret pubblika ma turi ebda traffiku militari fuq dan il-pont.

Ivan Stupak, eks uffiċjal tas-sigurtà Ukren, sostna li t-tnaqqis fil-kapaċità tal-pont jista’ jnaqqas il-pass tat-trakkijiet militari (Polsat News). Din hija teorija dwar x’jistgħu jwettqu l-attakki fuq il-pontijiet b’mod ġenerali, mhux evidenza dwar dan il-pont partikolari.

Il-liġijiet tal-gwerra jistabbilixxu kriterju aktar preċiż minn “ċivili jew militari”. L-Artikolu 52 tal-Protokoll Addizzjonali I, adottat fl-1977 bħala żieda għall-Konvenzjonijiet ta’ Ġinevra u li jiddefinixxi x’jistgħu jattakkaw l-armati, jippermetti attakk fuq oġġett biss jekk dan jikkontribwixxi b’mod effettiv għall-azzjoni militari u jekk l-attakk jagħti vantaġġ militari ċert dak iż-żmien (ICRC). Ġammijiet tat-traffiku u metro wieqaf ma jwieġbu għal ebda waħda minn dawn iż-żewġ mistoqsijiet. Biex jiġi stabbilit jekk dawn l-attakki kinux legali, tkun meħtieġa evidenza dwar kif kien jintuża l-pont u x’kellha x’toffri lir-Russja l-qerda tiegħu.

Għaliex il-kmamar tal-aħbarijiet barra l-pajjiż segwew it-traffiku ta’ Kyiv

L-għeluq ġibed l-attenzjoni ferm lil hinn mill-midja Ukrena. Ix-xandar pubbliku Finlandiż Yle spjega kif struttura waħda ġġorr kemm it-traffiku tal-vetturi kif ukoll dak tal-metro (Yle). Polsat News tal-Polonja staqsa lil analista tas-sigurtà dwar l-attakki u kif l-Ukrajna setgħet tipproteġi l-pontijiet tagħha (Polsat News). Reuters segwiet kull attakk ġdid sat-2 ta’ Ottubru, abbażi tad-dikjarazzjonijiet tas-sindku (Reuters).

Ħafna minn dawn ir-rapporti straħu fuq l-uffiċjali ta’ Kyiv, peress li l-aċċess indipendenti għall-post fejn seħħet il-ħsara huwa limitat. Dak li ġibed l-attenzjoni tal-edituri barranin kien is-suġġett innifsu. Ma kinitx aħbar mill-ewwel linja tal-front. Kienet aħbar dwar kapital Ewropea li tilfet waħda mill-arterji ewlenin tagħha minħabba attakki ripetuti bid-drones, irrakkontata permezz tar-rotot alternattivi tal-karozzi tal-linja u n-nollijiet tat-taxis, realtajiet li l-qarrejja f’Helsinki jew Varsavja jistgħu jimmaġinaw fi bliethom stess.

Ir-Russja bbumbardjat pont għat-traffiku u l-metro li Kyiv ma tistax terġa’ tiftaħ qabel ma l-inġiniera jgħidu li huwa sigur. Id-deċiżjoni li jmiss hija f’idejn l-istituti speċjalizzati ta’ Kyiv. Huma jridu jgħidu jekk il-pont u s-sezzjoni esposta tal-metro jistgħux jerġgħu jġorru t-traffiku mingħajr periklu. Sakemm jagħmlu dan, ir-residenti tal-belt iħallsu l-prezz bi vjaġġi itwal u taxis aktar għaljin, u jkollhom jiffullaw fuq il-pontijiet li għadhom miftuħa.