Multa ta’ €403m għal Google, ordni moħbija

Il-Kummissjoni Irlandiża għall-Protezzjoni tad-Data mmultat lil Google €403 miljun fil-21 ta’ Settembru minħabba l-mod kif tliet funzjonijiet relatati mal-lokalizzazzjoni pproċessaw data personali fiż-Żona Ekonomika Ewropea (DPC Irlandiża, Euronews). Il-multa hija l-aħbar ewlenija. Id-DPC għadha ma ppubblikatx id-deċiżjoni motivata, il-kalkolu tal-multa, in-nuqqasijiet legali preċiżi jew l-ordni ta’ konformità. Kważi tmien snin wara li l-organizzazzjonijiet tal-konsumaturi ressqu lment, il-pubbliku għadu ma jistax jiddetermina jekk il-penali u r-rimedju jaqblux mal-ksur.

X’ħabbret id-DPC — u x’għadha ma ppubblikatx

L-inkjesta eżaminat imġiba bejn Mejju 2018 u Frar 2020 fi tliet funzjonijiet ta’ Google: Web & App Activity, Location History u l-Location Accuracy ta’ Android. L-interazzjoni importanti bejniethom hija li utent li jkun tefa’ l-Location History xorta seta’ jkollu informazzjoni relatata mal-lokalizzazzjoni maħżuna permezz tal-Web & App Activity. Il-Kunsill Norveġiż tal-Konsumaturi ddokumenta dan in-nuqqas f’rapport tal-2018. Il-mistoqsija regolatorja kienet jekk l-utenti setgħux jifhmu l-effett magħqud ta’ kontrolli separati li jirregolaw fejn marru, meta u kemm-il darba.

Is-sejbiet kienu differenti skont il-funzjoni. Il-Web & App Activity u l-Location History wasslu għal sejbiet ta’ ksur dwar il-legalità, il-ġustizzja u t-trasparenza. It-tħabbira tad-DPC telenka dawn is-sejbiet statutorji iżda ma tiżvelax liema bażi legali invokat Google jew għaliex ma rnexxilhiex (DPC Irlandiża). Għal-Location Accuracy, is-sejba mħabbra kienet li Google ma rnexxilhiex turi l-konformità, jiġifieri ksur tal-obbligu ta’ rendikont. Id-deċiżjoni mhux ippubblikata tista’ tikkjarifika x’ikkonkludiet id-DPC dwar l-ipproċessar innifsu. Instab li kienu biss l-ewwel żewġ funzjonijiet li żammew id-data b’mod eċċessiv.

Ħafna mill-kopertura naqqset dawn id-distinzjonijiet kollha għall-frażi “Google segwiet lill-utenti għar-reklami”. Is-sejbiet imorru lil hinn mir-reklamar. Għadu mhux magħruf kif ġew maqsuma l-€403 miljun bejn il-ksur, u x’kontribut tat kull funzjoni. Id-DPC tgħid li d-deċiżjoni sħiħa se tiġi ppubblikata “fiż-żmien opportun” (DPC Irlandiża).

Tmien snin mill-ilment sal-multa

L-organizzazzjonijiet tal-konsumaturi fi tmien pajjiżi ressqu lmenti kkoordinati f’Novembru 2018 permezz tal-BEUC, l-organizzazzjoni ewlenija Ewropea tal-konsumaturi (BEUC, Forbrukerrådet). Id-DPC fetħet l-inkjesta tagħha fi Frar 2020 u ħabbret ir-riżultat f’Settembru 2026. Il-Consumentenbond Olandiż laqa’ r-riżultat iżda enfasizza li l-konsumaturi stennew kważi tmien snin (Consumentenbond). Il-BEUC argumenta li l-infurzar li jasal wara li l-prodotti jkunu nbidlu jitlef parti kbira mill-valur preventiv tiegħu (BEUC).

Il-mekkaniżmu ta’ punt ta’ kuntatt uniku tal-GDPR, fejn regolatur nazzjonali wieħed imexxi l-każijiet għal kumpaniji b’operazzjonijiet transfruntieri, ikkonċentra l-kontroll ta’ dan il-każ f’Dublin, minħabba li l-istabbiliment Ewropew rilevanti ta’ Google jinsab hemm (GDPR, EUR-Lex). Regolaturi oħra setgħu jikkummentaw jew joġġezzjonaw, iżda d-DPC mexxiet l-investigazzjoni. Hija rringrazzjat lill-awtoritajiet sħab għall-“kooperazzjoni u l-assistenza” mingħajr ma semmiethom jew żvelat jekk xi ħadd minnhom oġġezzjonax. Ma dehret l-ebda deċiżjoni korrispondenti fir-reġistru tal-Bord Ewropew għall-Protezzjoni tad-Data dwar deċiżjonijiet vinkolanti għar-riżoluzzjoni tat-tilwim.

Id-difiża ta’ Google u l-ordni nieqsa

Google targumenta li din id-deċiżjoni teżamina prattiki storiċi li l-kumpanija diġà rriformat. Il-kumpanija introduċiet kontrolli għat-tħassir awtomatiku fl-2019, stabbiliet settings awtomatiċi protettivi għal utenti ġodda fl-2020, u aktar tard mexxiet id-data tat-Timeline ta’ Maps lejn ħażna fuq l-apparat (BleepingComputer). Dawn id-disinni mill-ġdid jistgħu jnaqqsu dak li Google għad trid tbiddel. Ma jagħmlux legalizzazzjoni retroattiva tal-ipproċessar tal-2018–2020, u d-deskrizzjonijiet tal-kumpanija dwar ir-riformi mhumiex prova indipendenti tal-konformità.

L-ordni ta’ konformità ta’ sitt xhur tista’ tkun aktar importanti mill-multa. Iżda d-DPC ma ppubblikatx x’għandha tbiddel Google: jekk id-data storika għandhiex titħassar, kif se tiġi ttestjata l-konformità, jew meta jibda jgħodd il-perjodu. Il-multa nnifisha trid tiġi kkonfermata minn qorti Irlandiża qabel ma titħallas, u Google tista’ tappella (EUobserver).

Il-punt ta’ kuntatt uniku ta lil din id-deċiżjoni firxa wiesgħa: deċiżjoni waħda li tirregola l-ipproċessar tal-lokalizzazzjoni ta’ Google fiż-ŻEE kollha. Ma waqqafx stennija ta’ kważi tmien snin. Sakemm id-DPC tippubblika r-raġunament u l-ordni tagħha, id-deċiżjoni tistabbilixxi l-ksur iżda ma tippermettix lil persuni esterni jiddeterminaw jekk il-penali u r-rimedju jaqblux miegħu. L-ordni mhux ippubblikata se turi jekk Google għandhiex tħassar id-data, tfassal mill-ġdid il-kontrolli tagħha jew sempliċement tiddokumenta r-riformi li diġà wettqet.