Tilwima dwar Usmanov Tpoġġi Skadenza lill-UE

Il-lista s-sewda tal-UE ta’ Russi sanzjonati tiskadi nhar it-Tlieta 15 ta’ Settembru. L-ambaxxaturi mistennija jerġgħu jippruvaw iġedduha nhar it-Tnejn, wara tliet tentattivi li fallew. L-ostaklu: skont rapporti, Franza ngħaqdet mas-Slovakkja fit-talba biex l-oligarka Alisher Usmanov jitneħħa mil-lista (Euronews, European Pravda).

It-tiġdid jeħtieġ unanimità fil-Kunsill tal-UE (fejn il-gvernijiet nazzjonali jivvutaw dwar il-politika barranija), u għalhekk kapitali waħda biss tista’ twaqqfu. Din ir-regola tagħti lil Franza u lis-Slovakkja influwenza fuq il-lista kollha minħabba tilwima dwar isem wieħed.

Xi Jridu Franza u s-Slovakkja

Is-Slovakkja trid li jitneħħew żewġ oligarki: Usmanov u Mikhail Fridman. Topponi wkoll li ċ-ċikli ta’ tiġdid jinbidlu minn sitt xhur għal tnax-il xahar. Skont Euronews, li ċċitat erba’ diplomatiċi, Franza pproponiet triq tan-nofs: Usmanov jitneħħa mil-lista, Fridman jibqa’ fiha u b’hekk jinkiseb il-kunsens tas-Slovakkja. Skont ir-rapporti, l-intervent ikkawża “frustrazzjoni kbira” fost gvernijiet oħra. Kelliem għall-missjoni ta’ Franza għall-UE qal lil Euronews li Pariġi tappoġġja t-tiġdid tas-sanzjonijiet, iżda rrifjuta li jiddiskuti n-negozjati (Euronews). L-editur tal-Ewropa ta’ RFE/RL, Rikard Jozwiak, irrapporta separatament dwar it-talba rigward Usmanov (Čas).

L-ambaxxaturi ppruvaw iżda fallew fid-9 ta’ Settembru (Censor.NET) u għal darb’oħra fil-11 ta’ Settembru (European Pravda). L-ebda dokument uffiċjali tal-Kunsill ma jikkonferma l-pożizzjoni Franċiża.

Il-Kwistjoni tal-Provi

Il-Kunsill jista’ jneħħi isem waqt it-tiġdid, kif għamel qabel (Deċiżjoni 2025/528, SEAE). Madankollu, xorta jeħtieġ bażi legali li tista’ tiġi difiża. Fi Frar 2024, il-qorti tal-UE li tisma’ kontestazzjonijiet kontra s-sanzjonijiet ikkonfermat l-inklużjoni ta’ Usmanov fil-lista, billi sabet li kien hemm raġunijiet suffiċjenti biex jiġi indikat bħala negozjant prominenti f’setturi li jiġġeneraw dħul għal Moska (EUR-Lex).

F’Ġunju 2026, qorti fi Frankfurt iddeċidiet separatament li l-awtoritajiet Ġermaniżi naqsu milli jagħtu prova li Usmanov kien is-sid jew kellu kontroll tas-superjott Dilbar (taz, Weser-Kurier). Iżda s-sjieda ta’ jott wieħed qatt ma kienet il-kriterju għall-inklużjoni tiegħu fil-lista. Il-bażi marbuta mas-settur ekonomiku, li ġiet ikkonfermata mill-qorti, għadha valida.

Skont l-informazzjoni disponibbli għall-pubbliku, la Franza u lanqas is-Slovakkja ma wrew li nbidlet il-bażi legali għall-inklużjoni ta’ Usmanov fil-lista. Kwalunkwe prova diskussa fil-privat għadha ma ġietx żvelata.

X’Jiskadi u X’Ma Jiskadix

Is-sanzjonijiet individwali tal-UE jaħdmu permezz ta’ żewġ strumenti. L-ewwel, il-gvernijiet jadottaw deċiżjoni ta’ politika barranija li timponi projbizzjonijiet fuq l-ivvjaġġar u l-iffriżar tal-assi. Imbagħad, regolament jagħmel l-iffriżar vinkolanti fuq il-banek, il-kumpaniji u l-awtoritajiet nazzjonali. Id-deċiżjoni għandha data ta’ skadenza. Ir-regolament m’għandux.

Jekk it-tentattiv tat-Tnejn ifalli, tiskadi d-deċiżjoni li tawtorizza l-projbizzjonijiet fuq l-ivvjaġġar u l-iffriżar tal-assi. Ir-regolament li jinforza dak l-iffriżar permezz tas-sistema finanzjarja jibqa’ fis-seħħ, u b’hekk tinħoloq diskrepanza legali: l-għodda ta’ infurzar tibqa’ teżisti filwaqt li tisparixxi l-bażi tagħha fil-politika barranija (Deċiżjoni 2014/145, Regolament 269/2014). Għadu ma ġiex ittestjat kif il-qrati u d-dipartimenti tal-konformità jittrattaw din il-lakuna.

Is-sanzjonijiet usa’ fuq iż-żejt, il-finanzi u t-teknoloġija Russi joperaw taħt atti legali separati u mhumiex f’riskju (Kunsill). L-iskadenza tolqot l-inklużjonijiet individwali fil-lista, mhux l-arkitettura kollha tas-sanzjonijiet kontra r-Russja.

Ir-regola tal-unanimità teżisti biex tipproteġi lill-istati iżgħar milli jiġu megħluba fil-vot dwar il-politika barranija. Tfisser ukoll li kapitali waħda tista’ żżomm lista sħiħa ostaġġ ta’ talba dwar persuna waħda. Franza u s-Slovakkja għandhom sa nhar it-Tnejn biex jippreżentaw raġuni legali għat-tneħħija ta’ Usmanov li tmur lil hinn mill-fatt li ismu huwa l-prezz tal-kunsens.