Il-PET Daniż ma semma ebda attakk ta’ sabotaġġ

Is-servizz tas-sigurtà interna tad-Danimarka, il-PET, jgħid li żdiedu l-operazzjonijiet Russi kontra kumpaniji tad-difiża Daniżi, iżda ma semma l-ebda kumpanija, sit jew kunsinna bil-ħsara li turi li seħħ attakk. Skont Reuters, l-analista tal-PET Josefine Christensen qalet f’konferenza dwar is-sigurtà f’Kopenħagen fis-7 ta’ Ottubru li l-attività żdiedet mill-bidu tas-sajf u issa qed timmira lejn il-produzzjoni tal-armi li tforni lill-Ukrajna. Għalissa, din hija valutazzjoni tal-intelligence, mhux inċident dokumentat.

X’qal tassew il-PET

Kliem Christensen ġej mir-rapport ta’ Reuters, u ma ġie ppubblikat l-ebda traskrizzjoni. Hija qalet li fir-rebbiegħa l-PET kien ra “ħafna ppjanar, iżda ftit li xejn twettaq”, u li mill-bidu tas-sajf ir-Russja bdiet tagħmel “ħafna aktar” u issa qed “tipprova tolqot miri” (Reuters). Hija ddeskriviet kif persuni jiġu avviċinati fuq Telegram u pjattaformi oħra, u spiss jintalbu l-ewwel biss jieħdu ritratt ta’ sit.

“Ħafna aktar” ma jgħidx x’ġara jew fejn. Dan jista’ jfisser sorveljanza, tħejjija, attentat imwaqqaf jew azzjoni kontra kumpaniji marbuta mad-Danimarka barra mill-pajjiż. Il-PET jista’ jkollu wkoll informazzjoni li ma jistax jiżvela. Dawn huma interpretazzjonijiet possibbli, mhux fatti stabbiliti.

Il-kliem il-ġdid imur lil hinn mid-dikjarazzjoni tal-PET stess tal-5 ta’ Settembru. Dakinhar, is-servizz iddeskriva ppjanar konkret Russu u tentattivi biex jiġu rreklutati persuni fid-Danimarka ħalli jieħdu ritratti ta’ kumpaniji u infrastruttura, l-aktar ta’ kumpaniji marbuta mal-għajnuna militari lill-Ukrajna (PET). Ma semma l-ebda inċident li kkawża ħsara lil xi waħda minnhom. To Brief segwiet it-twissijiet tal-intelligence Daniża minn dak iż-żmien (To Brief). Paġna bl-Ingliż fuq is-sit tal-PET stess għadha tgħid li s-servizz ma jaf bl-ebda każ speċifiku ta’ sabotaġġ fiżiku Russu fid-Danimarka (PET), għalkemm mhux ċar jekk dik il-paġna tmurx lura għal qabel ir-rimarki ta’ Christensen.

Fejn gvernijiet oħra semmew ismijiet

Il-pajjiżi ġirien juru għaliex il-gvernijiet Ewropej jieħdu din it-theddida bis-serjetà. Il-prosekuturi Pollakki jgħidu li splussiv C4 sploda taħt ferrovija tal-merkanzija fil-lejl tal-15 u s-16 ta’ Novembru 2025, u jallegaw li l-attakkanti ħadmu għall-intelligence Russa (Il-prosekuturi Pollakki). Il-linja ferrovjarja tgħaqqad Varsavja ma’ Dorohusk, fuq il-fruntiera Ukrena, u hija rotta importanti għall-provvisti li sejrin lejn il-Lvant. Ir-rekords ippubblikati jiddeskrivu ħsara żgħira u interruzzjoni qasira, mhux telf ta’ kunsinna militari.

L-Estonja tipprovdi l-eżempju ta’ fabbrika. Fid-29 ta’ Settembru, is-servizz tas-sigurtà interna tagħha, il-KAPO, attribwixxa attakk bil-ħruq intenzjonat f’Awwissu kontra l-kumpanija tad-difiża Milrem Robotics lis-servizzi tas-sigurtà Russi (KAPO). Il-gvern Ġermaniż għamel attribuzzjoni simili dwar drone mgħammar bl-isplussivi, li nstab fl-4 ta’ Awwissu qrib ajruplani tal-merkanzija Ukreni fl-ajruport ta’ Leipzig/Halle (Il-gvern Ġermaniż).

F’kull każ, l-awtoritajiet semmew post, data u min allegatament kien warajh. L-ebda waħda mid-dikjarazzjonijiet iċċitati hawn ma tgħid li kunsinna lejn l-Ukrajna ntilfet jew ġiet ittardjata. S’issa, il-PET ma semma l-ebda waħda minn dawn it-tliet affarijiet.

Min jipproteġi l-fabbriki

Din il-lakuna hija importanti għax il-protezzjoni kontra s-sabotaġġ tibqa’ responsabbiltà nazzjonali. Fid-Danimarka, il-PET jivvaluta t-theddida, il-pulizija tħares is-siti u l-prosekuturi jressqu l-akkużi. Wara l-isplużjoni fil-Polonja, il-pajjiż nieda operazzjoni speċjali tal-pulizija biex tħares il-linji ferrovjarji tiegħu (Il-pulizija Pollakka). Id-Danimarka ma żvelat xejn komparabbli dwar liema siti jeħtieġu protezzjoni jew kif se jiġu protetti.

Is-silenzju għandu konsegwenzi lil hinn mid-Danimarka. Jekk il-PET għandu raġun li r-Russja qed timmira lejn il-produzzjoni għall-front tal-Ukrajna, il-miri jikkontribwixxu għall-isforz tal-gwerra ta’ Kyiv daqskemm għall-ekonomija Daniża. Is-sħab li jiddependu fuq dik il-produzzjoni ma jistgħux jivvalutaw ir-riskju abbażi ta’ dak li l-PET żvela pubblikament.

Il-każijiet tal-Polonja u l-Estonja jiġġustifikaw li t-twissija tal-PET tittieħed bis-serjetà, iżda ma jipprovawx li sar sabotaġġ fid-Danimarka. Abbażi tal-evidenza pubblika, il-PET ħareġ valutazzjoni kredibbli tat-theddida, mhux rendikont ta’ attakki mwettqa fuq art Daniża. Il-PET u l-gvern Daniż għandhom jagħtu rendikont lill-pubbliku ta’ liema operazzjonijiet għaddew mit-tkixxif għall-attakk, u jekk xi waħda minnhom affettwatx kunsinna lejn l-Ukrajna.